Wilkin van de Kamp over bevrijdingspastoraat

,,Dat was midden jaren negentig. We ontdekten toen zelf dat de Heilige Geest niet alleen een Kracht is, maar ook een Persoon. En dat was iets dat ons niet geleerd was. We begonnen een beetje te ontdekken wie de Heilige Geest is. We maakten een wonderlijke tijd mee waarin we wonderen en tekenen zagen gebeuren en waarin ook bevrijdingen plaatsvonden. Maar in het begin wisten we helemaal niet hoe we daarmee om moesten gaan.

Met vallen en opstaan hebben we dingen geleerd, dingen fout gedaan, verkeerde accenten gelegd. Soms zijn we ook gewoon verkeerd bezig geweest – er waren natuurlijk wel boeken over geschreven, maar er waren geen boeken over het ‘hoe en wat’. Eind 1999 heb ik in overleg met een aantal mensen het besluit genomen om een handboek te gaan schrijven over bevrijdingspastoraat. En dat is uitgelopen in een project dat ik – ik zeg dat elk jaar – dit jaar af hoop af te sluiten.

Ik ben nu een boek over demonie en psychiatrie aan het schrijven, samen met een psychiater, en dat is een pittig onderwerp. Er is nog niet zo heel veel nog over geschreven. Want bij bevrijdingspastoraat is het de kunst om de juiste balans te vinden: wat is fysisch, wat is psychisch, wat is geestelijk?

Vanuit onze ervaringen zijn we gekomen tot het geven van onderwijs. En na een bezoek aan Azië, waar ik gevraagd werd om voor een hele groep om bevrijding te bidden,  kreeg ik het idee dat ik in Nederland ook met conferenties kon gaan werken waar met een groep om bevrijding gebeden wordt. Op die manier zijn we de bevrijdingsconferenties van de Stichting ‘Geboren om vrij te zijn’ gaan houden.’’

 

,,Het is een stichting binnen de gemeente, die ook vanuit de gemeente opereert.’’

 

,,Ja, maar voordat we zover zijn, is er heel veel training nodig. We deden twee trainingen per jaar, maar we denken erover om dit vier keer per jaar te gaan doen, want er is een enorme behoefte aan. We kunnen in principe maximaal 75 mensen per training aan, want het is echt een persoonlijke training en coaching. Maar bij de laatste training hadden we zo’n negentig deelnemers – eigenlijk is dat veel te veel.

Dit is inderdaad niet iets dat op conferenties hoort plaats te vinden, maar dat in de gemeente hoort plaats te vinden. Op een conferentie heb je vaak confrontaties (met de geestelijke wereld, red.) , en dat heb je in het ‘gewone’ bevrijdingspastoraat veel minder. In het bevrijdingspastoraat helpen we mensen om puin te ruimen. Als dat goed gebeurt, ben je van het merendeel van allerlei geestelijke problemen of occulte problemen af.

Het probleem is dat de wedergeboorte, een radicale bekering, een radicaal opruimen van zonden, een breken met het leven in zonde, vaak niet plaatsvindt, met als gevolg dat ook christenen nog steeds met dit soort problemen te maken kunnen hebben.’’

 

 

,,Ik denk het laatste. Aan de ene kant zie je in de kerk een enorme openheid voor het werk van Gods Geest. En daar hoort dit gewoon bij. Zo verging het ons ook: ik had eerlijk gezegd nog weinig wonderen en genezingen gezien. Maar toen gingen we ontdekken wie de Heilige Geest is en dat Hij een relatie met óns wil hebben en dat Hij ons wil leiden. En als Hij de ruimte krijgt in onze gemeenten, dan zullen die dingen die ook in het Nieuwe Testament beschreven staan, weer plaatsvinden. Bevrijding is daar een onderdeel van.

Aan de andere kant is het natuurlijk zo dat heel veel mensen de kerk verlaten hebben, maar wel op zoek zijn gegaan naar het bovennatuurlijke, en in het kamp van de vijand terecht zijn gekomen. Uiteindelijk raken ze daarin toch teleurgesteld, net zoals ze teleurgesteld zijn geraakt in de kerk. Ze blijven doorzoeken. Persoonlijk geloof ik dat die mensen uiteindelijk ook weer terugkeren.’’

 

,,Ja, vanavond ga ik naar Rotterdam, daar hebben wij de komende dagen een conferentie. We konden daar vijfhonderd mensen kwijt, en die conferentie zit vol. We moesten veel mensen afwijzen. Helaas heb ik nu geen inzicht in de achtergrond van deze mensen. Maar op een conferentie die we in Friesland hielden, was ruimte voor vierhonderd mensen, en zeker tachtig tot honderd daarvan kwamen uit de PKN en reformatorische kerken. Dat is bijna een kwart. Zeker twintig procent van de bezoekers komt inderdaad uit PKN-gemeenten, maar er komen ook mensen uit bijvoorbeeld baptistengemeenten. De achtergronden zijn heel breed.’’

 

,,Ook, ja. We zien op deze conferenties mensen die verstrikt zijn geraakt in allerlei occulte zaken. Het hoeft trouwens niet alleen occult te zijn – seksuele zonden bijvoorbeeld geven net zo’n gebondenheid als occulte zonden. Of een combinatie van occulte en niet-occulte gebondenheid, dat komt het meeste voor. Maar wij zien dat mensen met steeds grotere problemen naar deze conferenties komen.

Wij hameren enorm op het belijden en opruimen van je zonden. We zeggen na de eerste dag – de conferentie duurt twee dagen – tegen de deelnemers: ga niet met een zak chips voor de televisie zitten, maar ga God zoeken. Ga niet zoeken of vragen naar dingen die de Heilige Geest niet laat zien, maar laat je wel overtuigen door de Heilige Geest. En daar hebben we in de loop der jaren natuurlijk hulpmiddelen voor bedacht. We gebruiken materiaal van de auteur Neil Anderson: hij heeft een vragenlijst opgesteld die wij enigszins hebben uitgebreid. En naar aanleiding daarvan gaan we bidden.

Meestal is het zo dat als je op deze confrontaties ziet tussen de Geest van God en boze geesten – en dat gebeurt elke conferentie –, dat mensen toch nog niet alles hebben opgeruimd.’’

 

,,Nee, maar dat is bij het gewone bevrijdingspastoraat soms ook heel lastig. Wij leren de teams ook heel duidelijk: ga niet te vroeg met iemand bidden. De weg náár het gebed tot bevrijding en herstel is veel belangrijker dan het gebed zelf. Daar nemen we veel meer tijd voor. Want dat scheelt enorm.

Maar uit het verleden en het heden weet ik dat je soms toch bidt voor iemand en merkt: we komen er niet helemaal doorheen. Dan ga je God daarin zoeken. Maar het betekent ook dat je zo iemand weer naar huis stuurt. Dat is heel moeilijk. Daarbij moet je wel beseffen: mensen zijn niet in onze hand, maar in Gods hand. Het is niet ons werk, het is Gods werk. Wat we vaak zeggen: na de eerste dag – de scheppingsdag – zag God dat het goed was, maar het was nog niet af. Zo is het hier ook. Maar je mag wel geloven dat God dat wat Hij begonnen is, ook afmaakt. In dat opzicht maken wij gelukkig geen nare dingen mee.’’

 

 

,,O ja, Nederlands-gereformeerd, PKN, baptisten, pas was er een rooms-katholieke kapelaan. Alle gezindten zitten erbij. Wij hanteren niet echt een methode, maar we leren mensen wel geestelijke principes. Elke keer als je voor iemand bidt, is het belangrijk dat je de geestelijke principes kent, niet dat je volgens een methode bidt. De beste methode is dat de Heilige Geest ons leidt om mensen tot vrijheid in Christus te brengen.’’

 

,,Dat is een beetje de oude pinksterleer. In de pinksterbeweging is men daar wel min of meer op teruggekomen. Met min of meer bedoel ik dat er helaas nog altijd mensen zijn die zo te werk gaan. Die bij elke vorm van kanker de geest van kanker uitdrijven. En als het dan niet gebeurt of als er geen genezing plaatsvindt, is de vraag: waar ligt het dan aan? Dat is nog een stukje erfenis uit een prediking die niet in balans was, en ook absoluut niet bijbels te verdedigen. Die balans is er – denk ik – nu veel duidelijker.’’

 

,,‘Hoe kom je tot een goede diagnose’ is een hoofdstuk in mijn handboek. Daarin geef ik een aantal punten aan. De eerste vraag is altijd: zijn er natuurlijke oorzaken te vinden. Dat kunnen lichamelijke oorzaken zijn, omgevingsfactoren, sociale factoren. Als er geen aanwijsbare oorzaken zijn voor een bepaald probleem, kun je een volgende stap gaan zetten. Door bepaalde vragenlijsten in te vullen kun je toch wel dingen inzichtelijk krijgen. En daarnaast heb je 1 Korinte 12: onderscheiding van geesten is heel belangrijk om te weten, te voelen: is hier echt sprake van demonie of niet? Wij maken de gekste dingen mee op conferenties, maar ik denk dat wij er behoorlijk gebalanceerd mee omgaan en dergelijke zaken bijsturen.

Om een voorbeeld te geven: er staat iemand op en hij begint te boeren. Hij denkt schijnbaar dat als hij maar flink gaat boeren, hij wel bevrijd wordt. Maar dat is natuurlijk gewoon vanuit de menselijke wil gedacht. Watchman Nee noemde dat ‘zielskracht’. Mensen hebben blijkbaar ooit eens gelezen dat iemand op zo’n manier bevrijd is – en dat zal ik niet ontkennen. Dat soort zaken maken wij mee. Dan denk ik: ik ben blij dat dit hier gebeurt, dan kunnen we er meteen onderwijs over geven.’’

 

,,Ja, dat denk ik wel. Dit is heel anders dan het bidden voor zieken, eerlijk gezegd. Bij het bidden voor zieken moet je natuurlijk een heel goede pastorale houding. En het gaat meer om wat je zegt dan om wat je doet - of ik handen opleg of met olie zalf of gewoon een gebed uitspreek, in alle drie gevallen kan ik weinig kwaad doen. Maar als iemand niet gebonden is en je spreekt wel een boze geest aan, dan kun je daar wel heel veel kwaad mee aanrichten.’’

 

,,Het Evangelisch Werkverband is hier een keer op bezoek geweest en toen hebben we over dit onderwerp gesproken. Zij hebben een prachtige module gemaakt over genezing en dat doen ze nu ook over bevrijdingspastoraat. In dat gesprek ontdekten we samen dat je niet moet beginnen met het geven van informatie over occulte belasting. Nee, je moet beginnen met het trainen van mensen in het pastoraat. En dán kun je ook onderwijs gaan geven over mogelijk occulte belastingen.’’

 

 

,,Wij zijn natuurlijk een gewone gemeente, alle onderwerpen komen aan bod. Maar we hebben wel teams voor bevrijdingspastoraat. Als we met mensen tegen bepaalde dingen aanlopen, kunnen ze daar natuurlijk terecht. Het is ingebed in geheel van het gemeente-zijn, en dat is al jaren zo. Het zou niet gezond zijn als je altijd maar één thema, één onderwerp hebt.

Helaas zie je dat mensen allerlei belangrijke aspecten in dit geheel verabsoluteren. Zoals bijvoorbeeld het belijden van zonden: er moet dan per se gezocht worden naar allerlei zonden in het voorgeslacht. Dat is op zich een heel reële zaak, maar niet als mensen maar gaan graven en graven omdat het zonodig moet.

Daarom is ons motto: Liefde overwint de duisternis. Dat merken we ook in ons persoonlijke leven, in ons gemeenteleven en via deze bediening: Gods liefde staat centraal. Je bent geschapen om Gods liefde te ontvangen, te beantwoorden en door te geven. Als er blokkades zijn om die liefde te ontvangen, dan mogen die opgeruimd worden. Als er blokkades zijn om die liefde door te geven, dan mogen die opgeruimd worden. Maar Gods liefde staat centraal. Daar moeten we bekend om staan, niet om andere dingen.’’

 

Dit artikel is alleen in de online editie van CV•Koers verschenen.